सोनाम ल्होसार

आज सोनाम ल्होसार बिषेश गरी देश भरका तामाङ जातिले मनाउदै आएका छन् । नेपालमा बसोबास गर्ने १२६ जनजाति मध्ये तामाङ पनि एक प्रमुख जाति मानिन्छ । बौद्ध धर्ममा तामाङ जाति महायान सम्प्रदायका हुन् भनिएको छ । प्रत्येक बर्ष माघ शुक्ल प्रतिपदाको दिन सोनाम ल्होसार मनाइन्छ ।

ल्होसार ल्हो र सार दुई शब्द मिलेर बनेको छ । ल्हो को अर्थ बर्ष र सारको अर्थ नयाँ भन्ने हुन्छ । तामाङ जातिले सोनाम ल्होसारको दिन देखी नयाँ बर्ष आरम्भ भएको मान्दछन् । मञ्जुश्री पात्रोका अनुसार सोनाम ल्होेसारको दिनबाट सुँगुर बर्ष पुरा गरी मुसा बर्ष शुरु हुन्छ भनी उल्लेख गरीएको छ ।

आजको दिन तामाङ जातिले घरआँगन सफा गरी बुद्धका तस्बिरहरु अंकित गर्ने, रङ्गिन सजावटका ध्वजा पताका लगाएतका सामग्रीले बौद्ध विहार सजाउने, बुद्धको पूजा आर्चना गर्ने, कुल पूजा गर्ने, प्रकृति पूजा गर्ने आदि गर्दछन् । परम्परागत बाजा डम्फु अनि सेलोको तालमा जातिगत पहिरन लगाएर नाचगान गरी सोनाम ल्होसार मनाउँछन् ।

यस अघिका बर्षहरुमा काठमान्डौँ उपत्यकामा रहेका तामाङ जातिहरु टुँडिखेलमा भेला भएर सांस्कृतिक कार्यक्रम गरी सोनाम ल्होसार मनाउँदै आएका छन् । बागमती प्रदेशमा तामाङ जातिको बहुमुल्यता रहेकाले बागमती प्रदेशका बिभिन्न जिल्लामा पनि बिषेश कार्यक्रम सहित सोनाम ल्होसार मनाउँदै आएको पाइन्छ ।

यस पर्ब भारत, मलेसिया, थाइल्याण्ड लागाएतका देशहरुमा समेत मनाउँदै आएको पाइन्छ । नेपालमा ल्होसारको प्रचलन चिनियाँ सभ्यताबाट बिकास भएको मानिन्छ । सोनाम ल्होसारले सभ्यता र संस्कृतिलाइ जोगाएर राख्न सहयग गरेको छ ।