Category: अन्तर्राष्ट्रिय

  • साउदीको जनसङ्ख्या ४.७ प्रतिशतले वृद्धि, कुल जनसङ्ख्याको ४४.४ प्रतिशत विदेशी

    साउदीको जनसङ्ख्या ४.७ प्रतिशतले वृद्धि, कुल जनसङ्ख्याको ४४.४ प्रतिशत विदेशी

    रियाद, २६ माघ । विश्वका धेरै देशहरू अहिले घट्दो जनसङ्ख्याको सामना गरिरहेका छन्। 

    चीन, जापान र दक्षिण कोरियाको जन्मदर घट्दै गएको छ, जनसङ्ख्या बढाउनका लागि उनीहरूले करोडौँ धनराशि खर्च पनि गरिरहेका छन् तर सोचे अनुसार उपलब्धि छैन, जनसङ्ख्याको हालत ऋणात्मक रहेको छ । साथै, हालैको एक प्रतिवेदनले त घट्दो जनसङ्ख्याका कारण दक्षिण कोरिया हराउन सक्ने विश्वको पहिलो देश बन्न सक्ने दाबी समेत गरेको छ ।

    एकातिर विश्वमा जनसङ्ख्याको कमीले खतराको घण्टी बजिरहेको बेला मुस्लिम राष्ट्र साउदी अरबमा जनसङ्ख्या मात्रै बढेको छैन । वास्तवमा, साउदी अरबको जन्मदर विश्वको सबैभन्दा ठुलो जनसङ्ख्या भएको देश भारतको भन्दा बढी हुन पुगेको छ ।

    साउदीको तथ्याङ्क  प्राधिकरणले सार्वजनिक गरेको नयाँ तथ्याङ्क अनुसार साउदी अरबको जनसङ्ख्या २०२५ को मध्य सम्म ३५.३ मिलियन पुग्ने जनाइएको  छ। उता, साउदी अरबका नागरिकहरू जनसङ्ख्याको ५५.६ प्रतिशत छन् भने साउदी अरबमा विदेशीहरूको ठुलो जनसङ्ख्या छ, जो व्यापार, अध्ययन र जागिरको उद्देश्यले सो देशमा बसिरहेका छन् । प्रतिवेदनका अनुसार साउदीको ४४.४ प्रतिशत जनसङ्ख्या गैर–साउदी नागरिकको छ ।

    प्रतिवेदन अनुसार सन् २०२३ को मध्यको तुलनामा सन् २०२४ को मध्यसम्म जनसङ्ख्यामा ४.७ प्रतिशतको वृद्धिदर रेकर्ड गरिएको छ । योसँगै सन् २०२४ मा १६ लाख मानिसले वृद्धि भएको छ । यद्यपि मे २०२२ मा वार्षिक वृद्धि ४.६ प्रतिशतमा रेकर्ड गरिएको थियो।

    यदि हामीले साउदीको जनसङ्ख्यालाई उमेरको हिसाबले हेर्दा नवजातदेखि १४ वर्षसम्मका बालबालिकाहरू देशको जनसङ्ख्याको ३३.५ प्रतिशत छ तर गैर साउदीको यो सङ्ख्या ८.६ प्रतिशत हो । साउदी नागरिकहरूको लागि १५ देखि ६४ वर्षको जनसङ्ख्या ६२.७ प्रतिशत छ भने गैर–साउदी जनसङ्ख्या १५ देखि ६४ वर्ष उमेर समूहमा ८९.९ प्रतिशत छ। जुन साउदी अरबका जनताको भन्दा धेरै हो ।

  • अमेरिकामा महिला खेलकुदमा तेस्रोलिङ्गी प्रतिबन्ध

    अमेरिकामा महिला खेलकुदमा तेस्रोलिङ्गी प्रतिबन्ध

    अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले महिला खेलकुदमा तेस्रो लिङ्गीलाई प्रवेशमा रोक लगाएका छन् । उनले यससम्बन्धी कार्यकारी आदेशमा हस्ताक्षर गरेका छन् ।

    डोनाल्ड ट्रम्पले ताली बजाउँदै भने, ‘हामी महिला खेलाडीहरूको गौरवपूर्ण परम्पराको रक्षा गर्नेछौं र हामी पुरुषहरूलाई हाम्रा महिला र केटीहरूलाई पिट्न, चोट पुर्याउन र धोका दिन दिने छैनौं।’ अबदेखि महिला खेलकुद महिलाका लागि मात्र हुनेछ ।

    यसअघि पनि डोनाल्ड ट्रम्प सत्तामा फर्कने बित्तिकै उनले ट्रान्सजेन्डरहरू विरुद्ध अवश्य कारबाही गर्ने स्पष्ट पारेका थिए। यो आदेशमा हस्ताक्षर गरे पछि डोनाल्ड ट्रम्पले अब महिला खेलकुदमा ट्रान्सजेन्डर नहुने बताएका छन् । उनले भने, ‘यो झगडा अब पूर्ण रूपमा समाप्त भयो भनेर विचार गर्नुहोस्।’ 

    अमेरिकी राष्ट्रपतिले ह्वाइट हाउसमा दर्जनौं बालबालिका र महिला खेलाडीको बीचमा हुँदा यी कुरा भनेका हुन् । यस अवसरमा डोनाल्ड ट्रम्पले भने, ‘महिला एथलीटहरूको गौरवपूर्ण परम्पराको रक्षा गर्नेछौं, र हामी पुरुषहरूलाई हाम्रा महिला र हाम्रा केटीहरूलाई पिट्न, चोट पुर्याउन र धोका दिने अनुमति दिँदैनौं। अबदेखि महिला खेलकुद महिलाका लागि मात्र हुनेछ ।’

  • ‘सहर–विनाशक’ क्षुद्रग्रहले पृथ्वीमा ठक्कर दिन सक्छ, हामी कति चिन्तित हुनुपर्छ ?

    ‘सहर–विनाशक’ क्षुद्रग्रहले पृथ्वीमा ठक्कर दिन सक्छ, हामी कति चिन्तित हुनुपर्छ ?

    हिरोसिमा बमभन्दा सयौँ गुणा बढी ऊर्जा निकाल्दै आकाशमा ठूलो विस्फोट । एउटा अन्धाधुन्ध चमक लगभग सूर्य जत्तिकै उज्यालो हुन्छ । धक्का तरङ्ग (सकवेभ) हरू माइलौँसम्म सबै कुरा समतल बनाउन पर्याप्त शक्तिशाली छन् ।

    यो विनाशकारी सुनिन सक्छ, तर भर्खरै पत्ता लागेको फुटबल मैदान जत्तिकै आकारको एक क्षुद्रग्रहले अब लगभग आठ वर्षमा पृथ्वीसँग ठक्कर खाने एक प्रतिशतभन्दा बढी सम्भावना छ ।

    यस्तो प्रभावले कहाँ ठक्कर खान्छ भन्ने आधारमा सहर–स्तरको विनाशको सम्भावना छ । वैज्ञानिकहरू अहिले नै आत्तिएका छैनन् तर उनीहरूले नजिकबाट हेरिरहेका छन् ।

    “यस विन्दुमा यो ‘धेरै ध्यान दिऔँ, यसलाई निरीक्षण गर्न सक्ने जति सबै साधनहरू जुटाऔँ’ भन्ने हो”, प्लानेटरी सोसाइटीका मुख्य वैज्ञानिक ब्रुस बेट्सले भन्नुभयो ।

    – दुर्लभ खोज –

    २०२४ वाईआर४ नाम दिइएको यो क्षुद्रग्रह पहिलो पटक सन् २०२४ डिसेम्बर २७ मा चिलीको एल सोस वेधशालाले पत्ता लगाएको थियो । यसको चमकको आधारमा खगोलविद्हरूले यो १३०  देखि ३०० फिट (४०–९० मिटर) चौडाइको बीचमा रहेको अनुमान गरेका छन् ।

    नयाँ वर्षको पूर्वसन्ध्यामा यो अमेरिकी अन्तरिक्ष एजेन्सी नासाका कार्यवाहक ग्रह सुरक्षा अधिकारी केली फास्टको डेस्कमा चिन्ताको विषयको रूपमा पुगेको थियो ।

    “तपाईंले अवलोकनहरू प्राप्त गर्नुहुन्छ, तिनीहरू फेरि खस्छन् । यो एउटा वरिपरि रहन सक्ने क्षमता थियो जस्तो देखिन्छ”, उहाँले भन्नुभयो । 

    जोखिम मूल्याङ्कन बढ्दै गयो र जनवरी २९ मा विश्वव्यापी ग्रह सुरक्षा सहयोग अन्तर्राष्ट्रिय क्षुद्रग्रह चेतावनी नेटवर्क (आइएडब्लुएन) ले एक मेमो जारी गर्‍यो ।

    नासाको जेट प्रोपल्सन प्रयोगशालाको पछिल्लो गणनाअनुसार क्षुद्रग्रहले सन् २०३२ डिसेम्बर २२ मा पृथ्वीमा ठक्कर दिने एक दशमलव छ प्रतिशत सम्भावना छ ।

    यदि यसले ठक्कर दियो भने सम्भावित प्रभाव स्थलहरूमा पूर्वी प्रशान्त महासागर, उत्तरी दक्षिण अमेरिका, अटलान्टिक महासागर, अफ्रिका, अरब सागर र दक्षिण एसियामा समावेश रहेको आइएडब्लुएन मेमोले बताएको छ ।

    २०२४ वाईआर४ ले अत्यन्त दीर्घवृत्ताकार चार वर्षे कक्षा पछ्याउँछ र आन्तरिक ग्रहहरू हुँदै मङ्गल ग्रह पार गरेर बृहस्पतितर्फ जान्छ ।

    अहिलेका लागि यो पृथ्वीबाट टाढा जाँदैछ । यसको अर्को नजिकको पास सन् २०२८ सम्म आउने छैन ।

    “सम्भावना धेरै राम्रो छ कि यसले पृथ्वीमा मात्र प्रहार गर्दैन, तर आउँदो महिनादेखि केही वर्षहरूमा त्यो सम्भावना शून्यमा झर्नेछ”, बेट्सले भन्नुभयो ।

    सन् २००४ मा एपोफिससँग यस्तै परिदृश्य देखिएको थियो । उक्त क्षुद्रग्रहले सन् २०२९ मा पृथ्वीमा ठक्कर दिने दुई दशमलव सात प्रतिशत सम्भावना रहेको प्रारम्भिक अनुमान गरिएको थियो । थप अवलोकनहरूले प्रभावको सम्भावनालाई खारेज गरे ।

    – विनाशकारी क्षमता –

    सबैभन्दा कुख्यात क्षुद्रग्रह प्रभाव छ करोड ६० लाख वर्ष पहिले भएको थियो । त्यतिबेला छ माइल चौडा अन्तरिक्ष चट्टानले विश्वव्यापी जाडो निम्त्याएर डायनासोर र ७५ प्रतिशत सबै प्रजातिको विनाश गरेको थियो ।

    यसको विपरीत २०२४ वाईआर४ ‘सहर विनाशक’ श्रेणीमा पर्छ ।

    “यदि तपाईं यसलाई पेरिस वा लन्डन वा न्युयोर्कमा राख्नुहुन्छ भने तपाईंले आधारभूत रूपमा पूरै सहर र केही वरिपरिका क्षेत्रहरू नष्ट गर्नुहुन्छ”, बेट्सले भन्नुभयो ।

    सबैभन्दा राम्रो आधुनिक तुलना १९०८ टुङ्गुस्का घटना हो, जब ३०–५० मिटरको क्षुद्रग्रह वा धूमकेतुको टुक्रा साइबेरियामा विस्फोट भयो, ७७० वर्गमाइल (दुई हजार वर्गकिलोमिटर) मा आठ करोड रुखहरू ढालेको थियो ।

    त्यो प्रभावकर्ता जस्तै २०२४ वाईआर४ पनि जमिनमा क्रेटर (खाडल) छोड्नुको सट्टा आकाशमै विस्फोट हुने अपेक्षा गरिएको छ ।

    “हामी द्रव्यमान र गतिको प्रयोग गरेर ऊर्जाको गणना गर्न सक्छौँ”, जोन्स हप्किन्स एप्लाइड फिजिक्स प्रयोगशालाका ग्रह खगोलशास्त्री एन्ड्र्यु रिभकिनले भन्नुभयो ।

    २०२४ वाईआर४ का लागि हवाई विस्फोटबाट हुने विस्फोट लगभग आठ मेगाटन टिएनटी बराबर हुनेछ – हिरोसिमा बमको शक्तिभन्दा पाँच सय गुणा बढी ।

    यदि यो महासागरमाथि विस्फोट भयो भने तटीय क्षेत्र नजिक भएर सुनामी निम्त्याउने अवस्थामा बाहेक प्रभाव कम चिन्ताजनक हुनेछ ।

    – हामी यसलाई रोक्न सक्छौँ –

    राम्रो खबर, विशेषज्ञहरूले ‘हामीसँग तयारी गर्न प्रशस्त समय’ भएकामा जोड दिएका छन् ।

    रिभकिनले नासाको २०२२ डिएआरटी मिसनको अनुसन्धानको नेतृत्व गर्नुभएको थियो । उक्त मिसनले एक अन्तरिक्षयान प्रयोग गरेर क्षुद्रग्रहलाई सफलतापूर्वक आफ्नो मार्गबाट विचलित गरेको थियो । यो एउटा यस्तो रणनीति हो जसलाई ‘काइनेटिक इम्प्याक्टर’ भनिन्छ ।

    लक्षित क्षुद्रग्रहले पृथ्वीलाई कुनै खतरा नपु¥याएकाले यो एक आदर्श परीक्षण विषय थियो ।

    “यसले फेरि किन काम नगर्ला भन्ने म बुझ्दिनँ”, रिभकिनले भन्नुभयो । ठूलो प्रश्न के हो भने यदि उनीहरूको आफ्नै क्षेत्र खतरामा छैन भने प्रमुख राष्ट्रहरूले यस्तो मिसनलाई कोष प्रदान गर्छन् कि गर्दैनन् ।

    अन्य बढी प्रयोगात्मक विचारहरू अवस्थित छन् ।

    लेजरहरूले क्षुद्रग्रहको केही भागलाई वाष्पीकरण गरेर थ्रस्ट प्रभाव सिर्जना गर्न सक्छन्, जसले यसलाई मार्गबाट बाहिर धकेल्छ । एउटा ‘गुरुत्वाकर्षण ट्र्याक्टर’, एउटा ठूलो अन्तरिक्ष यान जसले विस्तारै आफ्नो गुरुत्वाकर्षण खिचाइको प्रयोग गरेर क्षुद्रग्रहलाई टाढा लैजान्छ, को पनि सिद्धान्तीकरण गरिएको छ ।

    यदि अन्य सबै विफल भए लामो चेतावनी समयले अधिकारीहरूलाई प्रभाव क्षेत्र खाली गराउन सक्षम बनाउँछ ।

    “यस विषयमा कोही पनि डराउनु पर्दैन”, फास्टले भन्नुभयो, “हामी यी कुराहरू फेला पार्न सक्छौँ, यी भविष्यवाणीहरू गर्न सक्छौँ र योजना बनाउने क्षमता राख्न सक्छौँ ।”

  • चीनद्वारा अमेरिकी भन्सार महसुलको ‘दृढ विरोध’

    चीनद्वारा अमेरिकी भन्सार महसुलको ‘दृढ विरोध’

    चीनले बुधबार आफ्नो निर्यातमा अमेरिकी भन्सार महसुलको ‘दृढ विरोध’ व्यक्त गरेको छ र व्यापारिक मतभेदहरू समाधान गर्न ‘संवाद’ को आह्वान गरेको छ ।

    “चीनले कडा असन्तुष्टि र दृढ विरोध व्यक्त गर्दछ”, विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता लिन जियानले भन्नुभयो, “चीनले ‘न्यायोचित र पारस्परिक सम्मानजनक संवाद र परामर्श’ को आह्वान गरेको छ ।”

    संयुक्त राज्य अमेरिकासँगको बढ्दो व्यापार युद्धमा बेइजिङले मङ्गलबार जवाफी कारबाही गर्दै अमेरिकी कच्चा तेलदेखि कृषि मेशिनरीसम्म सबै वस्तुमा नयाँ भन्सार महसुल लगाएको छ ।

    अमेरिकाले सबै चिनियाँ आयातमा १० प्रतिशतको नयाँ भन्सार महसुल लगाएको थियो ।

    “चीनले लिएका कदमहरू आफ्नो वैध अधिकार र हितको रक्षा गर्न आवश्यक छन्”, लिनले भन्नुभयो, “व्यापार युद्ध वा भन्सार युद्धमा कोही विजेता हुँदैनन् ।”

    ह्वाइट हाउसले उसको भन्सार महसुल चीनलाई घातक फेन्टानिल व्यापार रोक्न थप काम गर्न दबाब दिने लक्ष्य राखेको बताएको छ । अमेरिकी अधिकारीहरूको अनुमान अनुसार फेन्टानिलको सेवनले वर्षमा दशौँ हजार मृत्यु गराउँछ ।

    “अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले चीनलाई हाम्रो देशमा घातक फेन्टानिलको स्रोत र वितरण जारी राख्न अनुमति दिनुहुन्न”, ह्वाइट हाउसले भन्यो ।

    बेइजिङले बुधबार आफ्नो शून्य सहिष्णुता औषधि नीतिलाई उद्धृत गर्दै फेन्टानिल महामारीको जिम्मेवारी अस्वीकार गरेको छ ।

    “चीनसँग विश्वमै लागूपदार्थ विरुद्धको कडा नीतिहरू मध्ये एक छ”, लिनले भन्नुभयो, “फेन्टानिल संयुक्त राज्य अमेरिकाको समस्या हो र यसको मूल कारण संयुक्त राज्य अमेरिका भित्रै छ ।”

  • स्पेसएक्सद्वारा २१ वटा स्टारलिङ्क इन्टरनेट उपग्रह प्रक्षेपण

    स्पेसएक्सद्वारा २१ वटा स्टारलिङ्क इन्टरनेट उपग्रह प्रक्षेपण


    अमेरिकी निजी अन्तरिक्ष कम्पनी स्पेसएक्सले मङ्गलबार २१ वटा स्टारलिङ्क उपग्रह प्रक्षेपण गरेको छ ।

    स्पेसएक्स एक एयरोस्पेस निर्माता र अन्तरिक्ष यातायात कम्पनी हो, जुन सन् २००२ मा एलोन मस्कद्वारा स्थापना गरिएको थियो । यसले अन्तरिक्ष यात्राको लागत घटाउने लक्ष्य राखेको छ ।

    स्पेसएक्सका अनुसार फ्लोरिडाको केप क्यानाभेरल स्पेस फोर्स स्टेसनबाट फाल्कन ९ रकेटबाट पूर्वी समय बिहान ५ः१५ मा उपग्रहहरू प्रक्षेपण गरिएको थियो ।

    स्पेसएक्सले पछि २१ स्टारलिङ्क उपग्रहहरूको तैनाती पुष्टि गर्यो, जसमा १३ डायरेक्ट–टू–कल क्षमताहरू भएका उपग्रह रहेका छन् ।

    स्टारलिङ्क निजी अन्तरिक्ष उडान कम्पनी स्पेसएक्सद्वारा दुर्गम स्थानहरूमा कम लागतको इन्टरनेट उपलब्ध गराउन विकसित गरिएको उपग्रह नेटवर्कको नाम हो । एउटा स्टारलिङ्क उपग्रहको आयु लगभग पाँच वर्षको हुन्छ ।

    स्पेसएक्सका अनुसार, स्टारलिङ्कले उच्च गतिको ब्रोडब्यान्ड इन्टरनेट पहुँच पूर्ण रूपमा अनुपलब्ध भएका स्थानहरूमा पु¥याउनेछ ।

  • नाइजेरियामा आगलागी हुँदा १७ जनाको मृत्यु

    नाइजेरियामा आगलागी हुँदा १७ जनाको मृत्यु


    नाइजेरियाको उत्तरपश्चिमी राज्य जाम्फारामा मङ्गलबार राति छात्रावासमा भएको आगलागीमा परी कम्तीमा १७ जना विद्यालयका बालबालिकाको मृत्यु भएको छ ।

    कौरा–नमोदा स्थानीय सरकार क्षेत्रका अध्यक्ष मन्नीर मुआजु हैदराले राज्यको कौरा–नमोदा क्षेत्रमा रहेको सिकाइ केन्द्र मकरन्त मल्लम घलीमा विद्यार्थी सुतिरहेका बेला आगलागी हुँदा कम्तीमा १६ जना घाइते भएको सञ्चारमाध्यमलाई जानकारी दिनुभयो ।

    प्रत्यक्षदर्शीहरूले आगो तीन घण्टा भन्दा बढी समयसम्म चलेको र स्थानीय विद्यालयका अधिकारीहरूले सुरुमा उनीहरूले घटनाको समयमा करिब १०० विद्यार्थीलाई बाहिर निकालेको विश्वास गरे । तर, आगो निभिएपछि सबै विद्यार्थीलाई बाहिर निकाल्न नसकेको थाहा भयो ।

    त्यहाँका बासिन्दा अब्दुलरासाक बेलो कौराले आफूलाई भित्र कोही बाँकी नरहेको भन्ने लागेको बताउनुभयो ।

    मङ्गलबार राति भएको आगलागी विद्यालय परिसरमा राखिएको लट्ठीको थुप्रोबाट अज्ञात व्यक्तिले आगो लगाएर आगलागी भएको बताइएको छ । छानबिन भइरहेको छ ।

  • चिनियाँ वैज्ञानिकको सफलता : उच्च ऊर्जा पानीमुनि न्यूट्रिनो टेलिस्कोप

    चिनियाँ वैज्ञानिकको सफलता : उच्च ऊर्जा पानीमुनि न्यूट्रिनो टेलिस्कोप


    चिनियाँ वैज्ञानिकहरूले दक्षिण चीन सागरमा उच्च ऊर्जा पानीमुनि न्यूट्रिनो टेलिस्कोप (हन्ट) को सफलतापूर्वक प्रक्षेपण गरेका छन् । चिनियाँ विज्ञान प्रतिष्ठान (सीएएस) अन्तर्गत उच्च ऊर्जा भौतिकी संस्थान (आइएचइपी) ले हन्टले ब्रह्माण्डलाई राम्रोसँग बुझ्नको लागि विशेष वैज्ञानिक डाटा खोज्ने प्रक्रियालाई बुझाउँछ ।

    यस टेलिस्कोपले कणहरू खोज्ने र अध्ययन गर्ने हो, जसले वैज्ञानिकहरूलाई ब्रह्माण्डको बारेमा थप जान्न मद्दत गर्नेछ ।

    वैज्ञानिक अनुसन्धान जहाज तानसुओ–३ र मानवयुक्त पनडुब्बी शेन्हाई योङ्शीले समुद्रको सतहभन्दा एक हजार ६०० मिटर तल पूर्वनिर्धारित स्थानमा डिटेक्टर तैनाथ गर्न मद्दत गरेको संस्थानले जनाएको छ ।

    आईएचईपीका अनुसार, डिटेक्टर चीनको समुद्रमुनि वैज्ञानिक अवलोकन नेटवर्क र प्राविधिक पूर्वाधारमा पनि सफलतापूर्वक जडान गरिएको थियो ।

    न्यूट्रिनो एक धेरै सानो कण हो, जुन हेर्न धेरै गाह्रो छ । यसले प्राथमिक जानकारी बोक्छ । न्युट्रिनोले कुनै पदार्थसँग विरलै अन्तरक्रिया गर्छ ।

    चिनियाँ वैज्ञानिकहरूले हन्टलाई ठूलो मात्रामा वैज्ञानिक उपकरणको रूपमा प्रस्ताव गरेका छन्, जसले न्यूट्रिनो खगोल विज्ञानको विकासको नेतृत्व गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

    दक्षिण चीन सागर चीनमा टेलिस्कोपको लागि एक मात्र व्यवहार्य साइट हो, जसले लगभग ६०० वर्ग किलोमिटर समुद्री क्षेत्रलाई कभर गर्नेछ ।

    आइएचइपी, चीनको महासागर विश्वविद्यालय सीएएसको ध्वनिकी संस्थान र अन्य संस्थाहरूका अनुसन्धानकर्ताहरूको टोलीले यो परियोजनालाई अगाडि बढाइरहेको छ ।

  • चिनियाँ एआइ कम्पनि डिपसिकले अमेरिकामा तहल्का, ट्रम्पले भने ‘पाठ सिंकाैं’

    चिनियाँ एआइ कम्पनि डिपसिकले अमेरिकामा तहल्का, ट्रम्पले भने ‘पाठ सिंकाैं’

    न्युयोर्क, १५ माघ  । अमेरिका चीनको नयाँ एआई कम्पनी डीपसीकलाई लिएर तनावमा छ।

    यसैबीच, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले चीनको कम लागतको एआई मोडल डीपसीकको उदयलाई अमेरिकी उद्योगहरूका लागि चेतावनीको रूपमा वर्णन गरेका छन्। साथै, यो टेक मोडल ल्याएपछि अमेरिकाको टेक स्टकमा पनि ठूलो गिरावट आएको छ।

    मियामीमा रिपब्लिकन कंग्रेसनल रिट्रीटमा बोल्दै ट्रम्पले भने डिप सिकको प्रक्षेपणले अमेरिकाले द्रुत रूपमा विकसित एआइ क्षेत्रमा प्रतिस्पर्धामा पुनः फोकस गर्नुपर्ने आवश्यकतालाई प्रकाश पारेको छ। अवरोधको बावजुद ट्रम्पले सुझाव दिए कि डिपसिकद्वारा सिर्जना गरिएको शॉकवेभले सिलिकन भ्यालीलाई थप कुशलतापूर्वक नवप्रवर्तन गर्न प्रेरित गर्न सक्छ। उनले भने, ‘म भन्न चाहन्छु कि यो सकारात्मक हुन सक्छ किनभने अर्बौं र ट्रिलियन खर्च गर्नुको सट्टा तपाईले कम खर्च गर्नुहुन्छ र आशा छ कि तपाईले सोही समाधान निकाल्नु हुनेछ।’

    एआई सेमिकन्डक्टर बजारमा प्रभुत्व जमाउने अमेरिकी चिपमेकर एनभिडियाको बजार मूल्यमा झन्डै ६०० बिलियन डलरको गिरावट आएपछि राष्ट्रपति ट्रम्पको यो टिप्पणी आएको हो, जसले टेक स्टकहरूमा व्यापक गिरावट ल्याएको छ । एनभिडियाको गिरावटले चिनियाँ स्टार्ट अपहरूबाट आउने लागत प्रभावी प्रगतिहरूसँग प्रतिस्पर्धा गर्न अमेरिकी फर्महरूमा बढ्दो दबाबलाई प्रतिबिम्बित गर्दछ।

    हांग्जोमा आधारित स्टार्टअपद्वारा विकसित डिपसिकले लगानीको एक अंशमा अग्रणी अमेरिकी एआई मोडेलहरूको प्रदर्शनसँग मेल खाएको छ। यसको विमोचनले एआईमा चीनको बढ्दो प्रतिस्पर्धात्मकतालाई हाइलाइट गर्दछ, जुन क्षेत्र अमेरिकाले ऐतिहासिक रूपमा प्रभुत्व जमाएको थियो । 

    गत हप्ता आफ्नो दोस्रो कार्यकालको उद्घाटन पछि ट्रम्पले अमेरिकामा एआई पूर्वाधारलाई सुदृढ गर्न ५०० बिलियनको पहल घोषणा गरेका थिए ।

    उता, अमेरिका मात्र होइन, जापान पनि त्रसित छ। जापानी टेक दिग्गज सफ्टबैंक र ओपनएआई, च्याटजिपीटी पछिको कम्पनीको नेतृत्वमा यो उद्यमले विश्वव्यापी एआई दौडमा अमेरिकाको स्थिति बलियो बनाउने लक्ष्य राखेको छ। एनभिडिया कर्प, एडभान्टेस्ट कर्प, र चिप उपकरण निर्माता डिस्को कर्प लगायत जापानी सेमीकन्डक्टर कम्पनीहरूको सेयर सोमबार पनि घट्ने क्रम जारी छ।

  • ‘अमेरिका फर्स्ट’ भन्ने ट्रम्पले नै जब सपथमा लगाए बिदेशी ब्रान्डको सुट

    ‘अमेरिका फर्स्ट’ भन्ने ट्रम्पले नै जब सपथमा लगाए बिदेशी ब्रान्डको सुट

    काठमाडौं, १० पुस । डोनाल्ड ट्रम्पले गत सोमबार अमेरिकाको ४७ औं राष्ट्रपतिको रुपमा सपथ लिएका छन् । ट्रम्पले सपथ लिएको केही समयपछि ह्वाइट हाउसले राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको प्राथमिकता ‘अमेरिका फर्स्ट’ रहेको बताए ।

    तर ट्रम्पको यो नीति उनले पदभार ग्रहण गर्नेबित्तिकै आलोचनामा परेको छ किनभने उनले आफ्नो सपथ ग्रहण समारोहमा ब्रोनीको सूट लगाएका थिए, जुन इटालियन ब्रान्डको महँगो कपडा मानिन्छ ।,

    डोनाल्ड ट्रम्पको ‘अमेरिका फर्स्ट’ नीतिको अर्थ अमेरिकालाई फेरि सुरक्षित बनाउनु, देशलाई आर्थिक रूपमा सक्षम बनाउनु, ऊर्जाको क्षेत्रमा अगुवा बनाउनु र अमेरिकी मूल्यमान्यताको पुनर्स्थापना गर्नु हो। साथै, सीमा सुरक्षित गर्न र अमेरिकी समुदायको रक्षा गर्न साहसी कदम चाल्न उनी पछि हट्ने छैनन् भन्ने उनले प्रस्ट सन्देश दिए । सपथ ग्रहणपछि ट्रम्पले विभिन्न कार्यकारी निर्णयको घोषणा गर्दै अमेरिकाको ‘स्वर्णयुग’ सुरु भएको पनि बताए । तर, अमेरिकन फर्स्ट भन्ने ट्रम्प भने बिदेशी ब्रान्डको सुट लगाएर सपथ समारोहमा उपस्थित भए ।

    खासमा जर्ज वाशिंगटनले पदको सपथ लिएदेखि नै राष्ट्रपतिहरूले उद्घाटनको दिनमा अमेरिकी निर्मित लुगा लगाउने चलन रहेको छ। जो बाइडेनले टाउकोदेखि खुट्टासम्म राल्फ लरेन लुगा लगाएर पदको सपथ लिएका थिए। उनको सूट, टाई, ओभरकोट र कोविड मास्क पनि रोचेस्टर, न्यूयोर्कमा हिकी फ्रिम्यानको कारखानामा बनाइएको थियो। त्यस्तै, बराक ओबामाले सुट, ओभरकोट लगाएका थिए र त्यस दिन पछि हार्ट स्याफनर मार्क्सको टक्सिडोको ब्रान्ड लगाएका थिए, जुन शिकागो बाहिर कम्पनीको कारखानामा बनाइएको थियो।

    तर, सपथ ग्रहणका लागि डोनाल्ड ट्रम्पको पोशाक कसले बनाएको औपचारिक रूपमा खुलाइएको छैन । आफ्नो पहिलो कार्यकालमा ट्रम्पले प्रायः जसो लक्जरी इटालियन ब्रान्ड ब्रियोनीको सूट लगाएका थिए। यसबाट उनले सोमबार पनि ब्रियोनीको सुट लगाएका होलान् भन्ने अनुमान गरिएको छ । उनले लगाएको कोट क्लासिक अमेरिकी शैलीको थिएन। एक अमेरिकी पब्लिकेशन हाउसले भने कि स्क्वायर काँधको कोटले यो सूट पनि ब्रियोनीले नै बनाएको हुनसक्ने संकेत गरेको छ किनभने यसको लुक इटालियन टेलरिङ लेबल जस्तो देखिन्थ्यो।

    डोनाल्ड ट्रम्पले लामो समयदेखि ब्रोनी लुगा लगाएको तथ्य सबैलाई थाहा छ। २००४ मा प्रकाशित आफ्नो पुस्तक ‘थिंक लाइक अ मिलियनेयर’ मा ट्रम्पले कपडाको कुरा गर्दा ब्रोनी सबैभन्दा राम्रो ब्रान्ड भएको सल्लाह दिए। उनले लेखेका थिए, ‘सबैभन्दा राम्रो लगाउनुहोस्, आफ्नो ब्यक्तित्वको स्तर माथि देखिने छ।’

    उनले लेखेका छन,  ‘यसैले मैले ब्रोनी रोजेँ। मैले धेरै वर्षहरूमा धेरै उत्कृष्ट सूट लगाएको छु तर अब म ब्रोनीलाई रुचाउँछु। ब्रोनीका सूटहरू पूर्ण रूपमा फिट हुन्छन्, त्यसैले तिनीहरू उत्कृष्ट देखिन्छन्। ” ट्रम्पले ‘बेस्ट टाई’का लागि ब्रोनी र हर्मिसको नाम सुझाएकासमेत थिए ।

    ब्रियोनी इटालीको ७५ वर्ष पुरानो लक्जरी फेसन हाउस हो। यो पुरुषको लुगा, छालाका सामान, जुत्ता, चश्मा र अत्तरका लागि परिचित छ। ब्रोनीलाई विश्वको सबैभन्दा महँगो कपडा ब्रान्डमा गनिन्छ। यसको मुख्यालय रोममा छ र यसको विश्वभरि धेरै शोरूमहरू छन्। ब्रोनीका सूटहरू ग्राहकको रोजाइ अनुसार बनाइन्छ। ब्रोनीका अनुसार ट्रम्प लामो समयदेखि उनको ग्राहक हुन् ।

    ब्रोनीले पनि भनिसकेको छ कि ट्रम्पको सूटहरू अनुकूलित छन्। ‘उनलाई आफ्नो व्यक्तिगत आवश्यकता अनुसार कपडा मन पर्छ।’ ब्रोनीले वाशिंगटन, डीसीमा आफ्नै बुटिक खोलेको छ। यो ट्रम्प इन्टरनेशनल होटलमा स्थित छ। कम्तिमा नयाँ राष्ट्रपतिले सूट किन्न टाढा जानु पर्दैन।

    ब्रियोनीको सूटको मूल्य ५ हजार डलर देखी १७ हजार डलरसम्म पर्न जान्छ। मूल्य सामान्यतया कपडा र फिनिसिङमा निर्भर गर्दछ जुन तपाईले चाहानुहुन्छ।अमेरिकाको प्रसिद्ध फेसन साइट चिटसिट डटकमको रिपोर्ट अनुसार पनि जब ट्रम्प टिभीमा आफ्नो शो ‘द एप्रेन्टिस’ प्रस्तुत गर्न सुरू गरे, सन २००४ देखि यसका लागि ब्रियोनी प्रयोग गरिरहेका छन ।
     

  • ट्रम्पको घोषणा : अमेरिका–मेक्सिको सीमामा संकटकाल, ‘अपराधी आप्रवासी’ स्वदेश फिर्ता

    ट्रम्पको घोषणा : अमेरिका–मेक्सिको सीमामा संकटकाल, ‘अपराधी आप्रवासी’ स्वदेश फिर्ता

    अमेरिकाको ४७औँ राष्ट्रपतिको रूपमा डोनाल्ड ट्रम्पले शपथ लिएका छन् । ट्रम्पको ह्वाइट हाउसमा यो दोस्रो कार्यकाल हो।

    ‘आजबाट अमेरिकाको स्वर्ण युग सुरु भएको छ। हाम्रो देश अब समृद्ध र सम्मानित हुनेछ,’ राष्ट्रपतिको शपथपछि आफ्नो पहिलो भाषणमा ट्रम्पले भने, ‘म स्पष्ट रूपमा भन्न चाहन्छु कि म सधैँ अमेरिकालाई प्राथमिकता दिनेछु ।’

    ट्रम्पले न्याय विभागको अनुचित र भेदभावपूर्ण प्रयोगको अन्त्य गरिने बताए। उनले अमेरिकाको सार्वभौमसत्ता र सुरक्षा पुनर्स्थापित हुनेछ उल्लेख गर्दै न्यायको सन्तुलन पनि पुनर्स्थापित हुने बताए । उनले भने, ‘हाम्रो सर्वोच्च प्राथमिकता स्वाभिमान, समृद्धि र स्वतन्त्रताले भरिपूर्ण मुलुक निर्माण गर्ने हो ।’

    डोनाल्ड ट्रम्पले राष्ट्रपति बनेपछि आफ्नो योजनाबारे जानकारी दिएका छन् । उनले आज अमेरिका–मेक्सिको सीमामा राष्ट्रिय संकटकाल घोषणा गर्ने कार्यकारी आदेशमा हस्ताक्षर गर्ने बताए ।

    ट्रम्पले अवैध प्रवेशलाई तुरुन्तै रोकिने र सरकारले लाखौँ ‘अपराधी आप्रवासी’लाई आफ्नो देशमा फिर्ता गर्ने प्रक्रिया सुरु गर्ने बताए।